Zonwering of airco: eerst de warmte buiten houden, dan pas koelen

Begin met zonwering, niet met een airco. Zonwering houdt de warmte buiten en gebruikt daar geen stroom voor. Een airco haalt de warmte pas weg als hij al binnen is: een mobiele airco gebruikt in 110 uur 110 kWh, zo'n €23 aan stroom, een ventilator 5,5 kWh voor €1.^MC Milieu Centraal ziet een airco als laatste redmiddel.^MC

Twee manieren om het koel te krijgen

Je kunt een warme kamer op twee manieren aanpakken. Je houdt de warmte buiten, of je haalt hem eruit als hij binnen is. Zonwering, isolatie, ventileren en groen rond het huis doen het eerste. Een airco doet het tweede. Milieu Centraal zegt het kort: warmte die niet binnenkomt, hoef je ook niet weg te koelen.^MC

Milieu Centraal noemt vier maatregelen voor de lange termijn tegen oververhitting: zon weren, isoleren, ventileren en groen integreren.^MC De airco staat daar niet bij. Die komt pas als de rest niet genoeg is.

De cijfers naast elkaar

Milieu Centraal rekent met 110 uur gebruik per zomer. Dat is ongeveer wat een gemiddelde gebruiker doet: mensen met een airco zetten hem gemiddeld 20 dagen per jaar aan, ruim 5 uur per dag.^MC

Die bedragen lijken klein. Dat komt doordat 110 uur niet veel is. Er is ook een groep veelgebruikers die de airco meer dan 30 dagen per jaar, 10 uur per dag aanzet. Een mobiele airco die 300 uur per jaar aanstaat, verbruikt 300 kWh. Dat is €60 per jaar en ruim 80 kilo CO2.^MC

Zonwering staat niet in de tabel. Een scherm met de hand gebruikt geen stroom. Een scherm met een motor gebruikt alleen stroom op het moment dat het op of neer gaat.

Waarom de mobiele airco tegenvalt

De mobiele airco wordt het meest gekocht, en meestal tijdens een hittegolf. Juist dan werkt hij slecht. De slang voor de warme lucht moet door een open raam of deur, en daardoor komt er weer warme lucht binnen.^MC Milieu Centraal raadt aan om liefst geen mobiele airco te kopen.^MC

Hij is bovendien duur in verhouding. Een mobiele airco gebruikt 20 keer zoveel stroom als een ventilator en is 10 keer duurder om te kopen dan een goede ventilator.^MC Een ventilator maakt de lucht niet kouder, maar de luchtstroom voert je lichaamswarmte af en laat zweet beter verdampen. Daardoor voelt het koeler.^MC

Wanneer een airco wel zin heeft

Sommige woningen worden niet koel, hoe goed je ook je best doet. Vaak zijn het huurwoningen die je niet zomaar mag aanpassen.^MC Ook wie slecht tegen hitte kan, heeft meer nodig dan een ventilator. Het RIVM noemt mensen ouder dan 75 de grootste kwetsbare groep bij hitte.^RIVM

Kies dan volgens Milieu Centraal een split-airco met een binnen- en een buitenunit, met energielabel A++ of beter en een koudemiddel met een lage klimaatimpact, zoals propaan (R290).^MC Laat hem plaatsen door een bedrijf met het STEK-logo, zodat er geen koudemiddel weglekt.^MC Vanaf 2029 is een natuurlijk koudemiddel ook in split-airco's verplicht.^MC

Zonwering en airco samen

Heb je al een airco, dan is zonwering nog steeds de eerste stap. De eerste tip van Milieu Centraal voor zuinig gebruik is: houd zonwering, ramen, buitendeuren en gordijnen overdag dicht.^MC Hoe minder warmte binnenkomt, hoe minder de airco hoeft te doen.

• Zet hem niet te koud. Een paar graden lager dan buiten is genoeg.^MC
• Koel alleen de kamer waar je bent en houd de deur dicht.^MC
• Combineer met een ventilator. De koele lucht verspreidt zich beter, dus de airco kan minder koud.^MC
• Zet hem aan als de zon schijnt. Heb je zonnepanelen, dan gebruik je overdag je eigen stroom. 's Avonds is er geen zonnestroom en is het stroomnet het drukst.^MC

Ook het dak telt

Zonwering doet niets aan de zon op je dak. Op zolder komt veel warmte via de dakpannen of de dakbedekking. Goede dakisolatie remt dat af. Bij een plat dak helpt ook de kleur: zwart bitumen weerkaatst zo'n 5% van de warmte, witte dakbedekking wel 85%.^MC Een groen dak met planten werkt verkoelend, maar is als isolatielaag niet genoeg.^MC Zit je slaapkamer onder het dak, kijk dan naar het dakraam én naar het dak zelf.

Wat je vannacht al kunt doen

Zonwering werkt overdag. 's Nachts doe je het andersom. Zet de ramen open als het buiten koeler is dan binnen, 's avonds, 's nachts of vroeg in de ochtend. Rond zonsopkomst is het meestal het koelst.^MC Kun je beneden en boven een raam openzetten, dan ontstaat een schoorsteeneffect: koele lucht erin, warme lucht eruit.^MC

Heb je balansventilatie met warmteterugwinning? Zet de bypass aan als het buiten koeler is, en uit als het buiten warmer is.^MC Een bodemwarmtepomp kan ook heel zuinig koelen.^MC

Verder lezen

Welke zonwering je kiest, lees je in screen, uitvalscherm of rolluik. Waarom buiten beter is dan binnen: buitenzonwering of binnenzonwering. Alles over een koel huis staat in de gids koel huis.

Veelgestelde vragen

Is zonwering een alternatief voor een airco?

Vaak wel. Zonwering houdt de warmte buiten zonder stroom. Milieu Centraal ziet een airco als laatste redmiddel, als zonwering, isoleren, ventileren en groen niet genoeg zijn.^MC

Wat kost een mobiele airco aan stroom?

In 110 uur 110 kWh, zo'n €23 bij €0,21 per kWh. Bij 300 uur per jaar is dat €60.^MC

Is een ventilator zuiniger dan een airco?

Ja. Een ventilator gebruikt in 110 uur 5,5 kWh, voor €1. Een mobiele airco gebruikt 20 keer zoveel.^MC

Welke airco raadt Milieu Centraal aan?

Een split-airco met energielabel A++ of beter, met propaan (R290) als koudemiddel, geplaatst door een bedrijf met het STEK-logo.^MC